Trí tuệ nhân tạo (artificial intelligence - AI) là lĩnh vực công nghệ đã và đang thu hút rất nhiều sự quan tâm của cộng đồng thời gian qua, bởi tiềm năng ứng dụng trong hầu hết các lĩnh vực nghề nghiệp và đời sống xã hội. Ấn phẩm WIPO Technology Trends 2019 - Artificial Intelligence do Tổ chức Sở hữu Trí tuệ Thế giới (World Intellectual Property Organization – WIPO) thực hiện năm 2019 đã thống kê có hơn 340.000 họ sáng chế và hơn 1,6 triệu bài báo khoa học liên quan đến AI đã được công bố từ năm 1960 đến đầu năm 2018, trong đó đơn xin cấp bằng sáng chế được nộp hàng năm trong lĩnh vực AI đã tăng gấp 6,5 lần từ năm 2011 đến năm 2017. Trong lĩnh vực y tế, AI đã nổi lên như một công cụ hiệu quả, nhanh chóng và kịp thời, tham gia hầu như trong tất cả các khâu của hoạt động chăm sóc sức khỏe, hỗ trợ con người phân tích các dữ liệu y tế phức tạp, thực hiện các công tác chẩn đoán y khoa, chăm sóc và điều trị cho bệnh nhân, bào chế thuốc, hỗ trợ phẫu thuật, quản trị bệnh viện, cơ sở y tế, tiến hành các thử nghiệm lâm sàng,…

Tại Việt Nam, y tế và chăm sóc sức khỏe là một trong những lĩnh vực được ưu tiên hàng đầu trong Chương trình Chuyển đổi số quốc gia đến năm 2025, định hướng đến năm 2030 và Chiến lược quốc gia về nghiên cứu, phát triển và ứng dụng Trí tuệ nhân tạo đến năm 2030. Không nằm ngoài xu hướng chung của thế giới, các nhà khoa học, viện nghiên cứu, trường đại học và đặc biệt là các bệnh viện lớn tại Việt Nam đã nhanh chóng bắt nhịp, chủ động triển khai các nghiên cứu từ sớm. Từ những nghiên cứu nền tảng về toán học và học máy, đến nay nước ta đã hình thành những mô hình ứng dụng AI tiên phong trong gây mê, tầm soát bệnh lý chuyên khoa, và bước đầu tiệm cận đến y học chính xác thông qua các giải pháp giải trình tự gen thế hệ mới phục vụ điều trị.

Tuy nhiên, trong bối cảnh các giải pháp công nghệ thay đổi nhanh chóng, việc thiếu hụt một hệ thống dữ liệu định lượng toàn diện về bức tranh toàn cảnh của các sáng chế liên quan đến công nghệ AI trong lĩnh vực y tế là một thách thức lớn. Xuất phát từ nhu cầu thực tiễn đó, báo cáo phân tích xu hướng “Công nghệ trí tuệ nhân tạo ứng dụng trong lĩnh vực y tế - Xu hướng công bố sáng chế trên thế giới và một số kết quả nghiên cứu tại Việt Nam" đã được nghiên cứu và xây dựng. Ấn phẩm này thực hiện cách tiếp cận đa chiều, chuẩn hóa và phân tích dữ liệu hàng ngàn sáng chế trên thế giới, kết hợp với các sáng chế, giải pháp hữu ích và nhiệm vụ KH&CN thực tế tại Việt Nam các năm qua, tập trung vào 3 trụ cột nội dung cốt lõi: Kỹ thuật AI (AI Techniques); Ứng dụng chức năng (AI Functional Applications) và Ứng dụng trong lĩnh vực y tế. Mong rằng báo cáo phân tích này sẽ trở thành một tài liệu tham khảo chuyên sâu có giá trị cao, hỗ trợ đắc lực cho các cơ quan quản lý trong việc hoạch định chính sách đầu tư, giúp các viện trường định hình hướng nghiên cứu đón đầu, và thúc đẩy các bệnh viện chủ động chuyển giao công nghệ, hướng tới mục tiêu xây dựng một hệ sinh thái y tế thông minh, an toàn và bền vững tại Việt Nam.

XU HƯỚNG CẤP BẰNG SÁNG CHẾ TOÀN CẦU VỀ CÔNG NGHỆ AI ỨNG DỤNG TRONG LĨNH VỰC Y TẾ

BÁO CÁO TỔNG QUAN XU HƯỚNG ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ TRÍ TUỆ NHÂN TẠO TRONG LĨNH VỰC Y TẾ (PDF)